Podcast (mens-in-wording): Play in new window | Download
Subscribe: Apple Podcasts | Spotify | Email | RSS | More
Suze werd wakker met een to-do-lijst en een kopje koffie bij de boomgaard. Karen had een lastige ochtend en wilde hem eerst kwijt voor ze kon beginnen. Carine lag in een donkere kamer met migraine.
Geen van hen stond er top bij. Ze gingen toch zitten.
In aflevering 5 praten Suze, Karen en Carine over wat er gebeurt als je eist dat het moeilijke gevoel eerst weg moet voor je aan het leven mag beginnen — en hoe je daarmee je eigen allergrootste vijand wordt. Over verlichting als niet een toestand van altijd-goed-zijn, maar als het volledig accepteren van alles wat je aantreft. Inclusief de frustratie, de migraine, de to-do-lijst.
Suze vertelt over de keer dat ze een cliënt was vergeten — twee keer, door de drukte rond haar ouders en hun verhuizing. Het militaire kanonnenvuur in haar hoofd daarna. De neiging om te overcompenseren tot elk spoor van menselijkheid uitgewist was. En de cliënte die zei: ‘Ik ben zo blij dat ik gewoon boos mag zijn bij jou. Dat is al meer dan genoeg.’
Ze praten over de weerstand tegen een efficiënte oplossing die iets onthulde: ‘Bijna alsof het alleen maar als ik persoonlijk iets speciaals voor iemand doe, dat ze dan kunnen voelen dat ik goed genoeg ben.’ Over beloften die je niet kunt nakomen. Over sessies die uitlopen als compensatie voor gekletst. Over drie gestorven vrienden en een kelder vol herinneringen — en het besef dat alleen de ontmoeting echt relevant is.
De aflevering eindigt met een minuut stilte. Gewoon de vogels. Gewoon aanwezig zijn.
Wat je leert / meeneemt
- Wat verlichting werkelijk betekent — en waarom het niets te maken heeft met altijd goed functioneren
- Hoe je jezelf je eigen allergrootste vijand maakt als je eist dat het moeilijke gevoel eerst weg moet
- Waarom overcompenseren na een fout de cliënt eigenlijk niet geeft wat die nodig heeft
- Wat de weerstand tegen een efficiënte oplossing onthulde over de dieperliggende behoefte goed genoeg te zijn
- Waarom beloften maken die je niet kunt nakomen iedereen teleurstelt — inclusief jezelf
- Hoe drie gestorven vrienden en een kelder vol herinneringen iets verduidelijken over wat werkelijk relevant is
- Wat er mogelijk wordt als je de luisteraar uitnodigt om een minuut stil te zijn met jou
De ontmoeting – Dat is al meer dan genoeg
Suze had de cliënte vergeten.
Niet expres. Haar ouders waren aan het verhuizen — een huis van dertig jaar, haar vader met dementie, dozen vol familiegeheugen die de prullenbak ingingen. Ze had de dag verkeerd in haar agenda staan. De cliënte had de kinderen in bed gelegd, alles in orde gemaakt, en zat klaar. Suze begon niet.
Een dag later, toen ze het doorhad, was het eerste wat er in haar hoofd begon het militaire kanonnenvuur. Een heel leger van stemmen dat haar afmaakte. Alle zinnen van vroeger: hoe haal je het in je hersens, wat heb je nou weer voor een smoes, dit had niet mogen gebeuren. Ze schreef het allemaal op, tot de lading verwerkt was.
Daarna stuurde ze de cliënte een eerlijk bericht: het was technisch fout gegaan, het spijt me, ik bied je een compensatiegesprek aan.
De cliënte antwoordde: dat hoeft helemaal niet.
“Ik ben zo blij dat ik gewoon boos mag zijn bij jou. Dat ik dit mag uiten. En eigenlijk is dat al meer dan genoeg.”
En toen merkte Suze iets. Ze had de neiging gehad om te overcompenseren — om elk spoor van menselijkheid uit te wissen zodat de cliënte haar kon verdragen. Om te zorgen dat het zo goed was dat de cliënte niet meer kon voelen dat Suze een mens was die dingen vergat.
Bijna alsof het alleen maar als ze persoonlijk iets speciaals deed, dat de cliënte dan kon voelen dat Suze goed genoeg was.
Dat is de kern van aflevering 5 van Mens in Wording. Niet als theorie, maar als iets dat alle drie de vrouwen die ochtend meebrachten: Karen met haar lastige ochtenden die altijd eerst weg moeten voor ze aan de dag mag beginnen. Carine met de migraine die ze eigenlijk had willen wegwensen voor ze mocht aanwezig zijn. Suze met de boomgaard en de challah en de vraag: waarom begin ik de dag als vijand van mezelf?
“Mijn idee van verlichting begint steeds meer te worden dat ik alles wat ik aantref, volledig accepteer. Inclusief frustratie, boosheid, onmacht, geen flauw benul hebben hoe en wat. Want in alle andere gevallen moet ik mezelf als allergrootste vijand maken.”
Verlichting is niet het bereiken van een toestand waarin de to-do-lijst je niet meer raakt, de ochtenden altijd goed zijn en de cliënten nooit boos worden. Verlichting is: zo is het. Dit is de staat waarin ik vandaag de dag begroet. En het hoeft niet weg.
Dat klinkt simpel. Het is het tegendeel van simpel. Karen beschrijft hoe ze het beste weet dat het zo is, en toch in de spiraal terechtkomt. Carine lacht en zegt: ook accepteren dat het accepteren vandaag moeilijker gaat dan gisteren.
En dan is er nog het gesprek over de portal. Een businesscoach stelde voor om alle documenten op één plek te zetten zodat cliënten ze zelf konden vinden. Suze voelde meteen weerstand. En terwijl ze hardop zei waarom, hoorde ze zichzelf: alsof het alleen maar als ik persoonlijk iets doe, dat ze dan kunnen voelen dat ik goed genoeg ben.
Niet de cliënt die dat vraagt. Suze die dat nodig heeft.
Dat is het overcompenseren. Niet een gebrek aan grenzen, niet een gebrek aan methode — maar de overtuiging, ergens diep, dat jouw aanwezigheid op zichzelf niet genoeg is. Dat je er iets bijzonders omheen moet bouwen om te worden verdragen.
Terwijl een cliënte na twee gemiste afspraken zei: dat jij er bent en ik boos mag zijn — dat is al meer dan genoeg.
Aan het einde van de aflevering is er een minuut stilte. Suze nodigt de luisteraar uit om mee te luisteren naar de vogels. Niet als oefening. Gewoon als moment. Gewoon aanwezig zijn bij iets wat er is, terwijl het er is.
Dat is ook meer dan genoeg.
Luister naar aflevering 5 van Mens in Wording.
Voor de mens achter de hulpverlener.